Dünyada kaç ‘istan’ var?

Temmuz 22, 2019 0 Yorum Analizler , Dünya 666 Görüntülenme
Dünyada kaç ‘istan’ var?

Türkçede ülke veya bölge adları yanına -(i) ya, -(i) ye, -istan, lık vb bir takım ekler kullanılır.[i] Türk toplumlarının yaşadığı bir çok ülke adı “İstan” eki ile biter. İstan ekinin kökü Farsçadan gelmektedir, özetle yerleşim yeri anlamına gelir.

Türkiye  Türkçesinde -istan ekiyle dünyanın 17 ülkesi adlandırılmıştır: Afganistan, Bulgaristan, Ermenistan, Hırvatistan, Gürcistan, Yunanistan, Hindistan, Kazakistan, Kırgızistan, Macaristan, Moğalistan, Pakistan, Suudi Arabistan, Sırbistan, Tacikistan, Türkmenistan, Özbekistan. Bu ülkelerden Afganistan, Kazakistan, Kırgızistan, Pakistan, Hindistan, Tacikistan, Türkmenistan, Özbekistan uluslararası düzeyde de, milli düzeyde de aynı şekilde adlandırılmıştır. Diğerleri ise, aslında ülke nüfusu tarafından farklı adlandırılmasına rağmen Türkçeye istan ekiyle beraber geçmiştir. Örneğin, Bulgaristan-Bolgariya, Ermenistan-Ayastan, Hırvatistan-Hırvatska, Gürcistan-Sakartvelo, Yunanistan-Ellada, Macaristan-Madyar Kyostarshashag, Moğalistan-Mongol Uls, Suudi Arabistanı-Memlekete Al-Arabiye Al-Suudiye, Sırbıstan-Srbiya gibidir.

Adı  “İstan” ekiyle biten ülkeler arasında yüz ölçümü en büyuğü Hindistan’dır (3.287.000 km2), en küçüğü ise Hırvatıstan’dır (56.594 km2). Nüfusu en kalabalık olan ülke de Hindistan (yaklaşık 1.4 milyar), nüfusu tenha devlet ise Moğalistan’dır (nüfüsü 3,5 mln. civarında).

Yeri gelmişken söyleyelim, Türkiye’de istan ekiyle biten ilçe dahi vardır. O da, Kahramanmaraş’ın Elbistan ilçesidir.

-“istan” eki kelimelerin sonuna eklenip şehir, özerk devletler ismini de yapar: Gülistan, Kühistan, Tataristan, Karakalpakistan vs. Dünyanın en güzel şehirlerinde biri olarak değer verilen İstanbul şehrindeki -istan önek yukarıda bahsettiğimiz ülke, yer anlamında gelmiyor.

Dilnoza Umarova, Özbekistan

[i]Karabağ İmran(21(2), 2017), Atatürk Üniversitesi Sosyal Bilimler Enstütüsü Dergisi,

 

Dilnoza Umarova

Yazar Hakkında

İlginizi Çekebilir

0 Yorum

Henüz yorum yok.

Henüz yorum yapılmamış. Yorum Yap!