Kosova’da Yeni Özelleştirmeler Mi Var ?

Mayıs 24, 2018 0 Yorum Analizler , Balkanlar 405 Görüntülenme
Kosova’da Yeni Özelleştirmeler Mi Var ?

Kosova bağımsızlığından bu yana devletin işletmesine ait olan birçok kuruluşu özelleştirdi. Posta ve telekominikasyon şirketleri de özelleştirme yoluna girdi.  Uzun süreden beri zarar ettiklerini bildiren şirketlerin durumunu özetlemeye çalışalım.

Ülkedeki telefon kullanıcıları haberleşmeyi büyük oranda internet üzerinden hallediyor. Telefon üzerinden yapılan çağrılar çok masraflı olduğundan çoğu kişi popüler olan İnternet uygulamalarını indirerek iletişimini sağlıyor. Kosova’nın PTT şirketi bu duruma karşı tüm dünyada olduğu gibi kullanışlı paketler sunmak yerine,  1 haftada ve ya 1 ayda kontör yükleme zorunluluğu getirdi.

Kullanıcılar eğer bir ayda hatlarına kontör yüklemezlerse hatları kapatılıyordu. Bu plan kısa vade de işe yaradıysa da kullanıcılar yine İnternet üzerinden iletişim sağlamaya devam etti. Şu anda ülkede telefonunuza 50 sent gibi çok düşük miktarda kontör yükleyebiliyorsunuz, böylelikle hattınızın kapanmasını bir süre daha uzatıyorsunuz. Fakat kullanım gittikçe azalıyor. Arama paketleri gibi girişkenlik veya pazarlama teknikleri çok geç piyasaya girdi. Bununla birlikte kullanıcılar İnternetleri evde olduğundan ne ev telefonuna ne de cep hatlarına ihtiyaç duymadan istedikleri kadar birbirleriyle iletişim sağlıyor.

İnternet üzerinden yapılan aramalar telefonla yapılan aramaları ne kadar düşürdü diye soracaksanız şöyle belirteyim. Açıklanan verilere göre 2015 yılından sonra kullanıcılar cep telefonu uygulamaların yaygınlaşması ile birlikte aramalarını %50 gibi bir oranda İnternet üzerinden gerçekleştirdi. Tabi bu aramalar, Türkiye’de olduğu gibi cep telefonlarına yüklenen İnternet paketlerinden değil, evlerde bulunan sabit İnternet üzerinden kablosuz bağlantı noktaları üzerinden  sağlandı.

Tabi bu sebepler sadece buz dağın görünen yüzü.

Kosova’nın Telekom şirketi ‘’Valla 900’’ ile posta şirketi ‘’Kosova Postası’’ devlete bağlı bir kurum. Zamanında çok fahiş fiyatlarda ücretlendirme yapan şirketler çok üst düzeyde gelirler elde etti. Aynı şekilde nereye vardığı belirlenmeyen harcamalar yapıldı. Geliştirme hariç.

Ama her seçim sonrası çalışan sayısı kalifiye ye ihtiyaca bakmadan artırıldı. Şu anda şirketlerin içinde 1 aileden 4 kişiyi aynı ofiste iki sandalye ile çalışırken görebilmek mümkün. Her seçim zamanı gelen yeni müdür partisinden aldığı komutlar üzerine sürekli yeni alımlar gerçekleştirdi.

Kosova’nın başkenti Priştine’de bulunan PTT merkezlerinde çalışanlar ofisten daha çok iş yerlerinin karşısındaki kafelerde oturmakta, mesailerini oralarda tüketmekte. Acı olan çalışanlara ”Burada ne yapıyorsunuz?” diye soru sorulunca: ‘’Yapılacak iş yok, ofiste de oturacak sandalye yok ‘’ gibi traji komik cevaplar alabilirsiniz. Yani anlayacağınız ofisler iki kişilik ve ya en fazla üç, fakat o ofise çalışan gibi görünen kişi sayısı 5 ve ya 6. Gerçekten çalışan var mı peki ? İflasın yakın olduğu açıklamalarına bakılacak olursa yok gibi.

Özelleştirme olur mu peki ? Fayda sağlar mı? Elbette ki hayır. İlk önce hiçbir şirket bu kadar fazla çalışanı olan bir kurumu satın almak istemez. Elektrik idaresi satılınca çok fazla kişi işten çıkarılmıştı. Hükümette çok zor duruma düşüp büyük bir oy kaybı yaşamıştı. Aynı şekilde bu şirketlerin özelleştirilmesi şimdilik çok uzak bir ihtimal gibi görünse de, iflasa yakın ani bir ihale ile hızlı bir satış sürecine şahit olunablir.

Bu sorunlara devletin Televizyonu RTK’yı ( Kosova Radyo ve Televizyon Kurulu ) da alabiliriz. Orada da durum aynı.  Ayrıca açılmış bir sürü dava var. Toplanan milyonlarca Euro, savaş zamanı haksız yere çıkartılan yüzlerce çalışan. Diğer yazımda bunların arasından sadece bir davadan bahsedeceğim. Yılan hikayesine dönmüş yıllarca süren bir dava. Tehdit edilenler mi dersiniz, davacı avukatların müvekkillerine danışmadan davayı düşürmelerine kadar birçok olay.

 

Yazar Hakkında

İlginizi Çekebilir

0 Yorum

Henüz yorum yok.

Henüz yorum yapılmamış. Yorum Yap!