Türk Dünyası Türk Konseyi ile Birleşiyor

Nisan 22, 2018 0 Yorum Analizler , Türkistan 1315 Görüntülenme
Türk Dünyası Türk Konseyi ile Birleşiyor

Türk Konseyi, Türk dünyasının tarihi ve kültürel birikimlerinden yararlanmak üzere Türk dili konuşan ülkeler arasındaki çok taraflı işbirliğinin geliştirilmesini amaçlıyor.

 

Kuruluş Amacı

Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi ya da bilinen adıyla Türk Konseyi, Türk dünyasında karşılıklı güven ortamının pekiştirilmesi, siyasi dayanışmanın güçlendirilmesi, ekonomik ve teknik işbirliği imkânlarının sağlanması ve Türk dünyasının tarihi ve kültürel birikimlerinin en geniş şekilde kayıt altına alınmasını hedefleyerek kuruldu.

Kuruluş Süreci

Türk Konseyi, 1992 yılından beri toplanan, “Türkçe Konuşan Devletler Devlet Başkanları Zirveleri” sonucunda ortaya çıktı.

Nahçıvan’da yapılan Türk Dili Konuşan Ülkeler Devlet Başkanları 9. Zirvesi’nde mevcut süreci kurumsallaştırmak amacıyla, Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan ve Kırgızistan arasında Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi’nin kuruluşuna dair “Nahçıvan Anlaşması” imzalandı. 3 Ekim 2009’da imzalanan Nahçıvan Anlaşması ile Türk Konseyinin kuruluş günü ilan edildi.

Zirveler Süreci 1992 – 2010

Türk Dili Konuşan Ülkeler Devlet Başkanları Zirveleri süreci, Türkiye ve Türkiye ile dil birliği olan Güney Kafkasya’da Azerbaycan, Türkistan’da Kazakistan, Özbekistan, Türkmenistan ve Kırgızistan’ın katılımıyla Sovyetler Birliğinin 1991’de dağılması sonrasında ortaya çıkan koşulların olanaklı kıldığı bir forum olarak ortaya çıktı. 1992 yılından bu yana başta Türkiye’nin girişimleriyle 10 “Türk Dili Konuşan Ülkeler Devlet Başkanları Zirvesi” gerçekleştirildi.

1992 Zirvesi:

Birinci Zirve Türkiye’nin ev sahipliğinde, Azerbaycan Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan Devlet Başkanlarının katılımlarıyla Ankara’da gerçekleşti. Zirve sonunda Ankara Bildirisi imzalandı.

Zirve sırasında Türkiye, Türk cumhuriyetleri arasında serbest ticaret düzeninin oluşturulması, ortak bir yatırım ve kalkınma bankasının kurulması, demiryolu, karayolu ve havayolu bağlantıları ile telekomünikasyon imkanlarının geliştirilmesi üzerinde durdu. Türk cumhuriyetlerinin doğal kaynaklarının Türkiye üzerinden Avrupa’ya sevk edilmesi, dünya ekonomisine entegre olabilmek için ekonomik konularda koordinasyon ve işbirliği imkanlarının geliştirilmesi üzerine konuşuldu.

1994 Zirvesi:
İkinci Zirve yine Türkiye’nin ev sahipliğinde, Azerbaycan, Kazakistan, Kırgızistan, Özbekistan ve Türkmenistan Devlet Başkanlarının katılımlarıyla İstanbul’da düzenlendi. Zirve sonunda İstanbul Bildirisi imzalandı.

1995 Zirvesi:
Üçüncüsü Kırgızistan’ın ev sahipliğinde, Azerbaycan Kazakistan, Özbekistan, Türkiye ve Türkmenistan Devlet Başkanlarının katılımlarıyla Bişkek’te gerçekleşti.

1996 Zirvesi:
Dördüncüsü Özbekistan’da düzenlenen Zirvede Azerbaycan, Kırgızistan, Türkiye ve Türkmenistan Devlet Başkanları Taşkent’te bir araya geldi. Zirve sonunda Taşkent Bildirisi imzalanarak, Daimi Sekretarya tesisi kararlaştırıldı.

1998 Zirvesi:
Beşincisi Kazakistan’ın ev sahipliğinde Azerbaycan, Kırgızistan, Özbekistan, Türkiye ve Türkmenistan Devlet Başkanlarının katılımlarıyla Astana’da gerçekleşti. Zirve sonunda Astana Bildirisi imzalanarak Daimi Sekretarya Tüzüğü kabul edildi.

2000 Zirvesi:
Azerbaycan’da altıncısı düzenlenen zirvede yine beş ülkeden katılan Devlet Başkanları bir araya geldi. Zirve sonunda Bakü Bildirisi imzalanarak Daimi Sekretarya’nın Türkiye’de (İstanbul) tesisi kararlaştırıldı.

2001 Zirvesi:
Yedinci zirve üçüncü kez ev sahipliğinde bulunan Türkiye’de (İstanbul) gerçekleşti.
Kazakistan Devlet Başkanı Nursultan Nazarbayev zirve süreci çerçevesinde Aksakallılar Konseyi kurulmasını, ayrıca Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenterler Asamblesi kurulmas önerisinde bulundu.

2006 Zirvesi:
Sekizinci Zirve 5,5 yıl aradan sonra Türkiye’nin girişimleriyle Antalya’de gerçekleşti. Zirveye Kazakistan, Azerbaycan ve Kırgızistan Devlet Başkanları katılım gösterdi. Türkmenistan Ankara Büyükelçisi ile temsil edilirken Özbekistan ise Zirve’ye katılmadı.

2009 Zirvesi:
Dokuzuncu Zirve ikinci kez ev sahipliğinde bulunan 2-3 Ekim 2009 tarihlerinde Nahçıvan’da yapıldı. Zirve’ye Türkiye, Kazakistan, Kırgızistan Devlet Başkanları katıldı. Özbekistan’ın katılmadığı Zirve’de Türkmenistan ise Cumhurbaşkanı Yardımcısı düzeyinde temsil edildi.
Söz konusu Zirve sırasında, Türk Dili Konuşan Ülkeler İşbirliği Konseyi Kurulmasına Dair Nahçıvan Anlaşması Türkiye, Azerbaycan, Kazakistan ve Kırgızistan tarafından imzalandı.

2010 Zirvesi:
Türkiye dördüncü kez ev sahipliğinde bulunarak Zirvenin Onuncusu   15-16 Eylül 2010 ‘da İstanbul’da düzenlendi. Zirve, Azerbaycan Kazakistan, Kırgızistan ve Türkmenistan Devlet Başkanlarının katılımlarıyla düzenlendi.

Türk Konseyi, Türk Dili Konuşan Ülkeler arasındaki işbirliği mekanizmalarının en üstünde yer alan çatı kuruluş olarak kabul edildi.

TÜRKSOY (Uluslararası Türk Kültür Teşkilatı), TÜRKPA (Türk Dili Konuşan Ülkeler Parlamenter Asamblesi), Türk İş Konseyi, Türk Akademisi, Türk Kültür ve Miras Vakfı Türk Konseyinin ilişkili kurumları arasında yer alır.

Yazar Hakkında

İlginizi Çekebilir

0 Yorum

Henüz yorum yok.

Henüz yorum yapılmamış. Yorum Yap!